مادربرد ASUS ROG MAXIMUS Z890 HERO یک مدل رده‌بالا و حرفه‌ای است که در کنار پردازنده‌های نسل پانزدهم اینتل عرضه شد. این مادربرد یکی از مدل‌های پرچم‌دار ASUS محسوب می‌شود و برای کاربرانی است که به دنبال عملکرد بالا، امکانات ارتباطی گسترده و قابلیت‌های توسعه متعدد هستند.

ROG MAXIMUS Z890 HERO از امکاناتی مانند مدار تغذیه 22+1+2+2 فازی VRM برای اورکلاک سنگین پردازنده، شش اسلات M.2، مجموعه گسترده‌ای از درگاه‌های پرسرعت و امکانات مختلف دیگر بهره می‌برد. در این مقاله، مشخصات، امکانات، طراحی، قابلیت‌های اتصال و توسعه و همچنین کانکتورهای داخلی این مادربرد بررسی می‌شود تا جایگاه آن در مقایسه با نسل قبلی، یعنی مادربردهای مجهز به چیپست Z790، مشخص شود. تا انتها با ویکوگیم همراه باشید.

پردازنده‌های نسل پانزدهم و چیپست Z890

سری پردازنده‌های نسل پانزدهم اینتل، پلتفرم اصلی سوکت LGA1851 را تشکیل می‌دهد. این نسل از نظر بهره‌وری انرژی پیشرفت قابل‌توجهی داشته است، اما عملکرد آن شباهت زیادی به نسل قبلی دارد. به همین دلیل، بسیاری از قابلیت‌های موجود در چیپست Z890 کاملاً جدید نیستند، اما نسبت به نسل‌های قبل بیشتر بهینه و اصلاح شده‌اند. این موضوع به سازندگان مادربرد اجازه می‌دهد عملکرد بهتر و گزینه‌های بیشتری برای تنظیم و پیکربندی سیستم ارائه کنند. به همین دلیل، بررسی تغییرات ایجادشده در Z890 نسبت به نسل قبلی، یعنی Z790، اهمیت زیادی دارد.

مشخصات ASUS ROG MAXIMUS Z890 HERO

یکی از تفاوت‌های مهم ROG MAXIMUS Z890 HERO با نسخه Z790 HERO، قابلیت‌های مربوط به اورکلاک است. Z890 HERO از مدار تغذیه قدرتمند 22+1+2+2 فازی VRM استفاده می‌کند. این مقدار نسبت به نسخه Z790، دو گروه 2 فازی بیشتر دارد. این طراحی به کاربران حرفه‌ای اجازه می‌دهد اورکلاک پردازنده را بیشتر از گذشته افزایش دهند و با انجام تنظیمات مختلف، سرعت‌های بالا را به شکل پایدار حفظ کنند. قابلیت‌های حافظه رم نیز نسبت به نسل قبل افزایش پیدا کرده است. ROG MAXIMUS Z890 HERO از حافظه DDR5 با سرعت حداکثر 8800MT/s پشتیبانی می‌کند که 1000MT/s بیشتر از نسخه Z790 همین مادربرد است.

اسلات‌های PCIe و کارت گرافیک

قابلیت توسعه PCIe برای کارت گرافیک در دو نسل تقریباً مشابه است. ROG MAXIMUS Z890 HERO به یک اسلات PCIe Gen5 مجهز شده است. یک اسلات Gen4 دیگر نیز وجود دارد که با سرعت x4 کار می‌کند. نسخه Z790 HERO از دو اسلات Gen5 پشتیبانی می‌کرد. با این حال، با توجه به افزایش تعداد اسلات‌های M.2 در Z890 HERO، نبود اسلات دوم کارت گرافیک مشکل بزرگی محسوب نمی‌شود. در بخش فضای ذخیره‌سازی، این مادربرد در مجموع شش اسلات M.2 دارد:

• سه اسلات Gen5

• سه اسلات Gen4

یکی از نقاط ضعف Z790 HERO این بود که تنها سه اسلات M.2 داشت و دسترسی به Gen5 نیز فقط از طریق یک کارت توسعه امکان‌پذیر بود. بنابراین قرار گرفتن تعداد زیادی اسلات M.2 مستقیماً روی خود مادربرد، یک پیشرفت مهم محسوب می‌شود.

درگاه‌های USB و I/O

انتخاب درگاه‌های بخش جلویی مادربرد تقریباً مشابه Z790 HERO است. تفاوت اصلی، اضافه شدن یک درگاه USB 3.2 Gen2 Type-C است. با این حال، بخش I/O پشتی در Z890 HERO نسبت به نسل قبل کمی ضعیف‌تر شده است. در این بخش مجموعاً ۱۲ درگاه وجود دارد:

• ۲ درگاه Thunderbolt 4

• ۵ درگاه USB 3.2 Gen2

• ۴ درگاه USB 3.2 Gen1 Type-A

با اینکه تعداد درگاه‌های USB 3.2 Gen2 تنها یک عدد کمتر شده، کاهش امکانات در نسل جدید کمی غیرمنتظره است.

شبکه و صدا

در بخش شبکه، ROG MAXIMUS Z890 HERO از سازگاری با Wi-Fi 7 بهره می‌برد. Wi-Fi 7 در بسیاری از مادربردهای جدید به یک استاندارد رایج تبدیل شده است و در صورت استفاده از روتر سازگار، می‌تواند پایداری و پهنای باند بهتری ارائه دهد. این مادربرد همچنین به یک درگاه LAN با سرعت 5 گیگابیت بر ثانیه مجهز شده است. در Z790 HERO تنها یک درگاه LAN با سرعت 2.5 گیگابیت بر ثانیه وجود داشت. درگاه LAN پنج گیگابیتی برای سیستم‌هایی که از سرور خانگی استفاده می‌کنند، قابلیت کاربردی محسوب می‌شود. بخش صوتی نسبتاً ساده است و شامل یک خروجی نوری S/PDIF و دو جک 3.5 میلی‌متری می‌شود. این بخش نیز در مقایسه با Z790 HERO ضعیف‌تر شده است.

محتویات داخل جعبه

پیش از بررسی طراحی مادربرد، بهتر است لوازم جانبی داخل جعبه را بررسی کنیم. سازندگان مادربرد معمولاً کابل‌ها و تجهیزات جانبی مختلفی را برای ساده‌تر شدن فرایند اسمبل کامپیوتر در جعبه قرار می‌دهند.

آنتن Wi-Fi 7

اولین مورد، آنتن Wi-Fi 7 است. تمام مادربردهایی که به Wi-Fi داخلی مجهز هستند، یک آنتن نیز همراه خود دارند تا محدوده دریافت و ارسال سیگنال به حداکثر برسد. طراحی این آنتن شباهت زیادی به مدل‌های دیگر دارد، اما از یک اتصال Snap-in استفاده می‌کند. این نوع اتصال باعث می‌شود برای نصب آنتن نیازی به پیچاندن و بستن آن با پیچ نباشد.

Q-Latch و قابلیت‌های نصب آسان

در جعبه مادربرد چند Q-Latch و کانکتور مختلف نیز قرار گرفته است. در مادربردهای جدید توجه بیشتری به قابلیت‌هایی شده که فرایند اسمبل را برای کاربر ساده‌تر می‌کنند. این قابلیت‌ها نیاز به استفاده از ابزار را کاهش داده و نصب قطعات را آسان‌تر می‌کنند. برای مثال، Q-Latch حافظه SSD را بدون استفاده از پیچ در جای خود نگه می‌دارد. Q-Slide امکان نصب SSDهای کوچک‌تر را در تمام اسلات‌ها فراهم می‌کند. همچنین SSD Q-Release اجازه می‌دهد هیت‌سینک SSD تنها با فشار دادن یک دکمه جدا شود.

فلش USB و درایورها

این مادربرد همراه با یک فلش USB با طراحی ASUS عرضه می‌شود که شامل ابزارها و درایورهای مختلف است. این فلش هنگام راه‌اندازی سیستم، به‌خصوص زمانی که دسترسی به اینترنت وجود ندارد، کاربرد زیادی خواهد داشت.

سایر لوازم جانبی

چند وسیله جانبی دیگر نیز همراه Z890 HERO ارائه می‌شود. یکی از آن‌ها نگهدارنده فن DDR5 است که برای خنک نگه داشتن ماژول‌های رم طراحی شده است. یک کابل افزایش‌دهنده ARGB نیز وجود دارد که برای نصب چندین قطعه نورپردازی، فضای بیشتری برای اتصال فراهم می‌کند. علاوه بر این موارد، چند برچسب، یک دربازکن بطری و یک کارت تشکر نیز در جعبه قرار گرفته‌اند. سه مورد آخر کاربرد مستقیمی در فرایند اسمبل ندارند، اما به عنوان اقلام جانبی و تزئینی، ظاهر و بسته‌بندی محصول را جذاب‌تر می‌کنند.

طراحی ASUS ROG MAXIMUS Z890 HERO

با توجه به اینکه ROG MAXIMUS Z890 HERO یکی از گران‌ترین مادربردهای ASUS است، توجه زیادی به طراحی ظاهری آن شده است. این مادربرد از طراحی کاملاً مشکی در هیت‌سینک‌ها و PCB استفاده می‌کند. روی هیت‌سینک‌ها نیز طرح‌ها و المان‌های مختلف ROG با رنگی کمی روشن‌تر حک شده‌اند که کنتراست مناسبی با ظاهر کلی مادربرد ایجاد می‌کند. طراحی ROG MAXIMUS Z890 HERO شباهت زیادی به سری قدیمی‌تر Dark Hero دارد. تم تیره مادربرد به‌خوبی اجرا شده و باعث می‌شود این مدل در کنار سایر قطعات مشکی یک سیستم، ظاهر هماهنگ و یکدستی داشته باشد.

نورپردازی RGB

تمام نورپردازی RGB مادربرد در قسمت بالایی هیت‌سینک I/O پشتی قرار گرفته است. سمت راست این هیت‌سینک به نورپردازی RGB اختصاص دارد و می‌تواند جلوه جذابی به سیستم اضافه کند. نورپردازی را می‌توان از طریق نرم‌افزار ASUS Armory Crate یا SignalRGB شخصی‌سازی کرد. با این حال، هیت‌سینک I/O پشتی فاقد نمایشگر است. با توجه به قیمت بالای مادربرد، وجود نمایشگر می‌توانست ویژگی جذابی باشد؛ البته چنین قابلیتی برای همه کاربران ضروری نیست.

ارزیابی طراحی

در مجموع، طراحی ظاهری ROG MAXIMUS Z890 HERO یکی از نقاط قوت آن است. تم مشکی مادربرد ظاهر شیک و مدرنی ایجاد کرده و طراحی آن در سراسر PCB هماهنگ باقی مانده است. میزان پوشش هیت‌سینک‌ها نیز مناسب است. در برخی مادربردهای رده‌بالا، قسمت‌هایی از اتصالات زیرین بدون پوشش باقی می‌مانند؛ اما Z890 HERO بخش زیادی از قسمت‌های شلوغ و خشن PCB را با هیت‌سینک‌ها پوشش می‌دهد.

گزینه‌های اتصال

این مادربرد از مجموعه‌ای گسترده از گزینه‌های اتصال و توسعه بهره می‌برد. در این بخش، اسلات‌های کارت گرافیک و M.2، درگاه‌های I/O، حافظه رم و کانکتورهای داخلی مادربرد بررسی می‌شوند.

اسلات کارت گرافیک

همان‌طور که در بخش مشخصات اشاره شد، قابلیت‌های توسعه کارت گرافیک نسبت به نسل قبلی یعنی Z790 HERO کمی کاهش پیدا کرده‌اند. با این حال، Z890 HERO همچنان از یک اسلات Gen5 برای کارت گرافیک استفاده می‌کند. بنابراین این مادربرد برای کارت‌های گرافیک PCIe 5.0 که در آینده عرضه می‌شوند، آماده است. نبود قابلیت استفاده از دو کارت گرافیک یک نقطه‌ضعف محسوب می‌شود؛ البته برخی مادربردهای دیگر مجهز به چیپست Z890 از این قابلیت پشتیبانی می‌کنند.

اسلات‌های M.2

در بخش فضای ذخیره‌سازی، امکانات توسعه بسیار خوبی در نظر گرفته شده است. ROG MAXIMUS Z890 HERO در مجموع از شش SSD نوع M.2 پشتیبانی می‌کند:

• سه اسلات Gen5

• سه اسلات Gen4

اسلات اصلی SSD در زیر هیت‌سینک بزرگ و در قسمت بالایی مادربرد قرار دارد. این اسلات از نوع Gen5 است و نصب SSD در آن بدون استفاده از ابزار انجام می‌شود.  با حرکت به سمت قسمت پایین مادربرد، یک هیت‌سینک بزرگ دیده می‌شود که در عرض مادربرد قرار گرفته است. این هیت‌سینک چهار اسلات SSD را پوشش می‌دهد:

• سه اسلات در سمت چپ

• یک اسلات در قسمت پایین سمت راست

اسلات بالایی از نوع Gen4 است. دو اسلات زیر آن Gen5 هستند. اسلات پایین سمت راست نیز Gen4 است. هیت‌سینک بزرگ SSD در این قسمت بدون ابزار جدا نمی‌شود، اما برای جدا کردن آن کافی است دو پیچ باز شود. آخرین اسلات M.2 در سمت راست و زیر هیت‌سینک کوچک‌تری در قسمت پایین مادربرد قرار گرفته است. این اسلات نیز از نوع Gen4 است.

کانکتور برق اختصاصی M.2

در قسمت زیر کانکتور برق مادربرد، یک کانکتور 8 پین PCIe قرار دارد. این کانکتور به‌طور اختصاصی برای اسلات‌های M.2 طراحی شده است. با اتصال آن، برق اضافی موردنیاز برای فعالیت بهینه تمام تجهیزات M.2 نصب‌شده روی مادربرد تأمین می‌شود.

اسلات‌های RAM

ROG MAXIMUS Z890 HERO از چینش استاندارد حافظه رم استفاده می‌کند. این مادربرد دارای چهار اسلات DIMM است و حداکثر از 192GB رم با سرعت 8800MT/s پشتیبانی می‌کند. همانند برخی مادربردهای X870، ظرفیت رم در مادربردهای ASUS به 192GB محدود شده است؛ در حالی که برخی سازندگان دیگر از ظرفیت 256GB پشتیبانی می‌کنند.

I/O پشتی

درگاه‌های بخش پشتی عمدتاً مشابه Z790 HERO هستند، اما چند تغییر در این قسمت دیده می‌شود. Z890 HERO دارای 11 درگاه USB است که یک درگاه کمتر از Z790 HERO محسوب می‌شود. انتخاب درگاه‌ها در مجموع مناسب است، اما کاهش تعداد آن‌ها کمی غیرمنتظره است. در بخش شبکه، تفاوت مهم اضافه شدن یک درگاه LAN با سرعت 5 گیگابیت بر ثانیه است که بیشتر برای کاربرانی با سرور خانگی در نظر گرفته شده است. بخش صوتی نیز نسبتاً ساده است و تنها دو جک 3.5 میلی‌متری و خروجی نوری S/PDIF ارائه می‌کند. این بخش نیز نسبت به مادربرد نسل قبلی ضعیف‌تر شده است. با وجود این کاهش امکانات، تفاوت‌ها چندان اساسی نیستند. مجموعه درگاه‌های I/O پشتی همچنان کامل و مناسب یک مادربرد رده‌بالا است. امکانات صوتی بیشتر می‌توانست بهتر باشد، اما وجود خروجی نوری S/PDIF همچنان یک نکته مثبت محسوب می‌شود.

کانکتورهای داخلی

ROG MAXIMUS Z890 HERO مجموعه کاملی از کانکتورهای داخلی را برای تأمین برق، اتصال تجهیزات USB و SATA، کنترل فن‌ها و پمپ‌ها و همچنین نورپردازی RGB در اختیار کاربر قرار می‌دهد.

برق پردازنده و مادربرد

پیکربندی برق داخلی ROG MAXIMUS Z890 HERO مشابه مدل Z790 است. در قسمت بالای سمت چپ مادربرد، دو کانکتور 8 پین EPS پردازنده قرار دارند. برای اورکلاک، اتصال هر دو کانکتور ضروری است. وجود دو کانکتور باعث توزیع بهتر توان نسبت به استفاده از یک کانکتور می‌شود و در نتیجه می‌تواند به کاهش دمای سیستم کمک کند. برای تأمین برق اصلی مادربرد نیز از کانکتور استاندارد 24 پین استفاده شده است. این کانکتور در سمت راست مادربرد قرار دارد و هنگام اتصال باید فشار مناسبی وارد شود تا گیره‌ها به‌درستی در جای خود قفل شوند.

کانکتورهای USB جلویی و SATA

گزینه‌های USB جلویی تقریباً مشابه Z790 HERO هستند، با این تفاوت که یک کانکتور USB 3.2 Gen2 Type-C دیگر به آن‌ها اضافه شده است. ROG MAXIMUS Z890 HERO در مجموع شش کانکتور داخلی دارد. هر دو کانکتور USB-C در سمت راست مادربرد و زیر کانکتور برق قرار گرفته‌اند. دو کانکتور USB 3.0 با فاصله بیشتری از یکدیگر قرار گرفته‌اند. یکی از آن‌ها زیر کانکتورهای USB-C و دیگری زیر اسلات PCIe 4.0 قرار دارد. هرکدام از این کانکتورها از دو پورت پشتیبانی می‌کنند. در همین قسمت، چهار کانکتور SATA نیز برای اتصال حافظه‌های ذخیره‌سازی قدیمی‌تر قرار گرفته‌اند. کانکتورهای USB 2.0 در سمت راست کانکتورهای USB 3.0 قرار دارند. با توجه به اینکه بسیاری از فن‌ها و خنک‌کننده‌های پردازنده جدید از USB 2.0 استفاده می‌کنند، وجود بیش از دو کانکتور USB 2.0 در یک مادربرد رده‌بالا می‌توانست کاربردی‌تر باشد.

کانکتورهای پمپ و فن

همان‌طور که از یک مادربرد رده‌بالا انتظار می‌رود، ROG MAXIMUS Z890 HERO به تعداد زیادی کانکتور 4 پین PWM برای فن‌ها، خنک‌کننده‌ها و پمپ‌ها مجهز شده است. در قسمت بالایی مادربرد چهار کانکتور 4 پین PWM قرار دارد:

• CPU_Fan

• CPU_OPT

• AIO_Pump

• CHA_Fan1

سایر کانکتورها در قسمت پایینی PCB قرار گرفته‌اند.

در سمت چپ کانکتور USB 3.0 نیز سه کانکتور باقی‌مانده برای فن‌های کیس قرار دارند. آخرین کانکتور در قسمت پایین سمت راست مادربرد قرار گرفته است.

این کانکتور با نام W_PUMP+ شناخته می‌شود و بیشتر برای سیستم‌هایی طراحی شده که از مدار خنک‌کننده مایع سفارشی استفاده می‌کنند. در مجموع، تعداد کانکتورهای این مادربرد بسیار زیاد است و فضای کافی برای اتصال فن‌ها، پمپ‌ها و خنک‌کننده‌های مختلف وجود دارد.

کانکتورهای RGB

با وجود اینکه Z890 HERO یک مادربرد رده‌بالا است، تعداد کانکتورهای Addressable RGB آن چندان زیاد نیست. در مجموع سه کانکتور RGB وجود دارد:

• یک کانکتور در قسمت بالای سمت راست

• دو کانکتور در قسمت پایین سمت چپ

این تعداد برای برخی کاربران کافی خواهد بود، اما سیستم‌هایی که قطعات RGB زیادی دارند احتمالاً به Splitter یا هاب RGB نیاز خواهند داشت.

اسمبل کامپیوتر با ROG MAXIMUS Z890 HERO

ویژگی‌های مثبت

ROG MAXIMUS Z890 HERO با بهره‌گیری از سخت‌افزار قدرتمند و امکانات متنوع، نقاط قوت قابل‌توجهی را در اختیار کاربران حرفه‌ای قرار می‌دهد. در ادامه، مهم‌ترین ویژگی‌های مثبت این مادربرد را بررسی می‌کنیم.

مناسب برای اورکلاک

ROG MAXIMUS Z890 HERO از یک مدار تغذیه VRM بسیار قدرتمند برای پشتیبانی از اورکلاک سنگین استفاده می‌کند. طراحی 22+1+2+2 فازی این مادربرد را برای اورکلاک پردازنده آماده کرده است و توان بالای مدار تأمین برق آن یکی از ویژگی‌های مهم این مدل محسوب می‌شود.

دو پورت LAN

وجود دو درگاه LAN در یک مادربرد رده‌بالا قابلیت کاربردی مهمی است. این ویژگی گزینه‌های بیشتری برای ساخت سیستم‌های ترکیبی گیمینگ و ورک‌استیشن فراهم می‌کند. برای مثال، می‌توان یک اتصال را برای اینترنت و اتصال دیگر را برای سرور استفاده کرد و همچنان از سرعت بالای شبکه بهره برد.

ویژگی‌های منفی

کاهش جزئی امکانات I/O

بخش I/O پشتی نسبت به نسل قبلی یعنی Z790 HERO کمی ضعیف‌تر شده است. Z890 HERO یک پورت USB کمتر دارد و تعداد جک‌های صوتی 3.5 میلی‌متری نیز کاهش پیدا کرده است. این موضوع برای همه کاربران مشکل مهمی ایجاد نمی‌کند، اما برای افرادی که از تجهیزات صوتی پیچیده استفاده می‌کنند، تعداد کمتر گزینه‌های صوتی می‌تواند یک نقطه‌ضعف قابل‌توجه باشد.

نیاز برخی هیت‌سینک‌ها به پیچ‌گوشتی

یکی از نقاط ضعف جزئی این مادربرد، نیاز برخی هیت‌سینک‌های پایینی به پیچ‌گوشتی است. با توجه به قیمت بالای ROG MAXIMUS Z890 HERO، انتظار می‌رود امکانات نصب بدون ابزار در تمام بخش‌های مادربرد ارائه شود. برخی مادربردهای Gigabyte حتی در مدل‌های ارزان‌تر نیز چنین قابلیتی دارند؛ بنابراین در این بخش، امکان بهبود بیشتری برای ASUS وجود داشت.

جمع‌بندی

SUS ROG MAXIMUS Z890 HERO یک مادربرد رده‌بالا و قدرتمند است که با مدار تغذیه قوی، اسلات‌های متعدد M.2، درگاه‌های متنوع، دو پورت LAN و کانکتورهای متعدد برای فن و خنک‌کننده، گزینه مناسبی برای سیستم‌های قدرتمند و مجهز به Intel Core Ultra 9 محسوب می‌شود.

با وجود برخی نقاط ضعف مانند امکانات صوتی محدودتر و نیاز برخی هیت‌سینک‌ها به پیچ‌گوشتی، این موارد چندان اساسی نیستند و مانع انتخاب مادربرد نمی‌شوند. در مجموع، ROG MAXIMUS Z890 HERO با امکانات و قابلیت‌های گسترده، گزینه‌ای جذاب برای ساخت یک کامپیوتر رده‌بالا به شمار می‌رود.